gwarancjaNa rynku motoryzacyjnym gwarancja pojazdu to już niejako standard oraz skuteczne narzędzie pozyskiwania klientów. Producenci i sprzedawcy samochodów, chcąc zdobyć lepszą pozycję na rynku, oferują różnorodne okresy gwarancyjne na pojazdy oraz różne ich warunki. Warto jednak wiedzieć, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej przedsiębiorcom nie przysługuje prawo ochrony, wynikające z warunków gwarancji konsumenckiej. Oprócz tego producent nie ma bezwzględnego obowiązku udzielania gwarancji, więc nie można traktować jej jako rzeczy oczywistej. Jak się również okazuje w przypadku ujawnienia nieprawidłowości gwarant wcale nie musi mieć wielu obowiązków. Wszystko zależy bowiem od ukształtowania treści umowy, a ta może mieć dowolny charakter.

 

Warunki umowy

Gwarancja to umowa, która określa odpowiedzialność producenta za wystąpienie usterek i wad w danej rzeczy oraz nakłada prawa i obowiązki na kupującego. Przepisy wskazują jednak tylko pewne ogólne warunki odpowiedzialności gwaranta więc panuje tu swego rodzaju dowolność (producent nie ma wcale bezwzględnego obowiązku dokonania wszelkich napraw). Jak już także wiemy, gwarancja nie jest obligatoryjnym elementem sprzedaży więc może jej po prostu nie być.

Przedsiębiorcy podpisując umowę z danym partnerem powinni zatem dokładnie zapoznać się z warunkami gwarancji jeśli takowa jest (szczególnie prześledzić to, co jest napisane drobnym drukiem), gdyż tylko z nich wynikają uprawnienia przysługujące nabywcy, one określają wymogi, które trzeba spełnić aby z tych uprawnień skorzystać, a wreszcie są podstawą do dochodzenia roszczeń.

 

Dokument gwarancyjny

Udzielenie gwarancji ma zwykle charakter wręczenia kupującemu dokumentu gwarancyjnego (imiennego lub na okaziciela). Zazwyczaj jest to książka lub karta gwarancyjna, która pełni funkcję legitymacyjną i potwierdza obowiązek świadczenia. Aby powstał stosunek gwarancyjny przy zakupie nowego samochodu musi dojść do udostępnienia nabywcy treści gwarancji lub odesłanie go do ogólnych warunków gwarancji (sam zapis w umowie sprzedaży nie jest wystarczający). Nie jest zatem konieczne bezwzględne przekazanie dokumentu gwarancyjnego, jednak jego brak może powodować dla kupującego pewne trudności przy chęci skorzystania z wynikających z niego uprawnień. Warto zatem zadbać o to aby sprzedawca wręczył nam taki dokument lub by cała treść gwarancji znajdowała się bezpośrednio w samej umowie sprzedaży.

 

Zakres uprawnień

Nawet jeśli posiadamy książkę gwarancyjną może się okazać, że nie daje ona możliwości do żądania serwisowania uszkodzonego samochodu czy wydania nowego sprawnego egzemplarza. Odpowiedzialność producenta jest bowiem swobodnie ukształtowana w umowie więc każdy gwarant może mieć inne zapisy co do usterek, które jest zobowiązany naprawić w ramach udzielonej gwarancji. Również samo prawo cywilne wskazuje tylko pewne ogólne ramy odpowiedzialności gwaranta więc nie istnieje nawet definicja konkretnej wady, do usunięcia której producent byłby zobowiązany. W praktyce wygląda to tak, że producent jest zobligowany najczęściej tylko do usunięcia pewnych wad fizycznych pojazdu (rzadziej do dostarczenia nowego auta).

 

Wady i usterki

Umowa gwarancyjna może ograniczać obowiązki gwaranta do naprawy rzeczy i wyłączyć obowiązek wymiany przez niego rzeczy wadliwej na nową. Różni producenci często mają inny zakres usług gwarancyjnych do poszczególnych podzespołów. W każdej zatem umowie może być inaczej określone jak dana cześć ma się zachowywać i tylko na tej podstawie nabywca może żądać naprawy ewentualnych usterek lub wymiany określonych podzespołów, a nawet wymiany wadliwego auta na nowe (jeśli ciągłe naprawy podzespołów są nieskuteczne).

Same zatem oczekiwania nabywcy względem przydatności pojazdu do użytku i jego pojęcie wadliwości są niewystarczające, musi wynikać to jasno z postanowień umowy. Jeśli umowa szczegółowo określa jakie cechy użytkowe powinien posiadać dany pojazd, jego nabywca może na tej podstawie realizować swoje uprawnienia. Nabywca z reguły nie będzie miał problemów z darmową naprawą w przypadku wad oczywistych, jednak nie ma co liczyć na zlikwidowanie usterek wynikających z nieprawidłowego użytkowania przez niego pojazdu. W kwestiach spornych należy postarać się o opinię rzeczoznawcy lub udać się do sądu.

 

Serwisowanie

Zgodnie z przepisami prawa europejskiego „GVO” od 2011r. posiadacze aut mają możliwość zlecania okresowych przeglądów  i wymiany elementów eksploatacyjnych w niezależnych serwisach bez utraty gwarancji. Wcześniej obowiązkiem posiadacza pojazdu było serwisowanie go wyłącznie w autoryzowanych punktach obsługi, co wiązało się z większymi kosztami, a jednocześnie negatywnie oddziaływało na poziom konkurencji na rynku usług serwisowych.

Trzeba jednak uważać przy wymianie części zamiennych i korzystać tylko z tych certyfikowanych i posiadających homologację. Jeśli spełniają one określone normy producent nie będzie mógł odmówić nam dokonania naprawy gwarancyjnej. W przypadku wymiany i montażu podzespołów w niezależnym zakładzie musimy mieć pewność, że spełniają one warunki wymagane przez gwaranta.

 

Naprawy

Posiadacz wadliwego pojazdu musi dostarczyć go we własnym zakresie do zakładu, ale na koszt gwaranta (może żądać potem zwrotu kosztów holowania i przewozu). Treść gwarancji zwykle precyzuje w jakim czasie powinna zostać dokonana naprawa. Jeśli nie ma takich zapisów czas ten należy określić ze względu na charakter usterki. Wielu producentów na szczęście proponuje posiadaczowi na ten czas samochód zastępczy.

 

Podsumowując

Mimo tego, że producenci samochodów nie mają w obowiązku udzielania gwarancji, a swobodne kształtowanie treści umów może wielu klientów niepokoić, to w praktyce jednak nabywcy mogą „spać spokojnie”. Silna rynkowa konkurencja wymusza bowiem na sprzedawcach oferowanie gwarancji na bardzo korzystnych dla kupującego warunkach (szczególnie przypadku zakupu większej liczby samochodów). W każdym jednak przypadku należy dokładnie przeczytać umowę aby unikną w przyszłości rozczarowań.